Mụn nước hình thành từ Virus Varicella zoster (VZV) gây nên zona thần kinh khiến nhiều người khó chịu và đôi lúc mất tự tin. Vậy zona thần kinh kiêng gì để giảm nhẹ triệu chứng và giúp người bệnh nhanh chóng phục hồi?
Triệu chứng của người phát bệnh Zona là đau, sốt, mệt mỏi, mất ngủ… Phát ban và mụn nước bên trong chứa chất lỏng tập trung nhiều chùm, thường chỉ xuất hiện 1 bên của cơ thể. Mụn nước khi vỡ tạo thành những vết loét, rỉ nhiều chất dịch. Sau đó vết thương đóng mài và lành dần trong 1 - 3 tuần. Tuy nhiên triệu chứng đau vẫn còn và có thể kéo dài vài tháng hoặc lâu hơn.
VZV thuộc họ virus herpes tác nhân gây bệnh Zona thần kinh. Người nhiễm virus VZV lần đầu sẽ có biểu hiện của bệnh thuỷ đậu. Sau khi khỏi hoàn toàn thủy đậu, virus Varicella vẫn còn tồn tại và sống ẩn ở hạch thần kinh trong nhiều tháng, nhiều năm.
Khi gặp điều kiện thuận lợi như: stress, suy nhược cơ thể, suy giảm miễn dịch,… virus được kích hoạt trở lại và phát triển gây ra biểu hiện của bệnh Zona. Và Zona thần kinh là một trong những biểu hiện của sự tái hoạt virus VZV. (1)
Khi virus Varicella zoster (VZV) bùng phát, cơ thể sẽ hình thành các kháng thể kìm hãm và ức chế bệnh. Người bị Zona không điều trị vẫn có thể tự khỏi. Tuy nhiên, người bệnh tuyệt đối không chủ quan vì khi không điều trị, virus có thể lây lan mạnh, gây tổn thương nghiêm trọng trên da. Khi vết loét sâu dễ nhiễm trùng hoặc nặng hơn dẫn đến các biến chứng liệt dây thần kinh, nhất là ở vùng mặt.
Bài viết liên quan: 14 cách chữa zona thần kinh tại nhà tự nhiên dân gian thường áp dụng
Khi mắc bệnh Zona thần kinh, ngoài việc tuân thủ những chỉ định từ bác sĩ, người bệnh nên kiêng một số loại thực phẩm, chú ý nhiều hơn trong sinh hoạt hàng ngày để bệnh mau khỏi, tránh biến chứng nguy hiểm không đáng có.
Ngũ cốc tinh chế chứa rất nhiều đường, có chỉ số đường huyết cao. Nếu ăn quá nhiều đường huyết trong máu sẽ tăng. Từ đó, tạo cơ hội thuận lợi cho virus, vi khuẩn phát triển và làm tăng nguy cơ nhiễm trùng trong bệnh zona thần kinh.
Thay vì ăn ngũ cốc tinh chế, bạn có thể dùng khoai lang, gạo lứt… thay thế cho các bữa ăn hàng ngày, như vậy vừa giảm nhẹ triệu chứng của zona thần kinh, đồng thời bổ sung tinh bột giúp cơ thể mau lành bệnh.
Ăn nhiều sẽ làm tăng đường huyết đột ngột cản trở bạch cầu tấn công và tiêu diệt mầm bệnh zona thần kinh, dẫn đến nguy cơ nhiễm trùng vết thương, chậm lành vết thương. Vì vậy, trong thời gian mắc bệnh zona, bạn nên hạn chế ăn bánh kẹo, nước ngọt,…
Hoạt chất chứa trong Gelatin có hàm lượng protein cao khiến virus gây bệnh zona phát triển nhanh tại các dây thần kinh. Vì vậy, bạn nên tránh những thực phẩm có chứa Gelatin như: chả giò, bò viên, thịt đông,…
Thực phẩm chứa nhiều acid amin Arginine như: socola, yến mạch, lúa mì,.. làm lượng đường trong máu tăng lên cản trở quá trình phục hồi bệnh, tạo cơ hội cho virus hoạt động mạnh mẽ.
Những thực phẩm chứa nhiều chất béo cần “chỉ mặt gọi tên” như: thịt hun khói, xúc xích,… đều không tốt cho sức khỏe người đang mắc zona. Bởi đây là tác nhân làm giảm khả năng hấp thu vitamin, khoáng chất của cơ thể, làm suy giảm sức đề kháng, tạo điều kiện tốt cho virus zona hoạt động mạnh mẽ.
Ớt, gừng, hạt tiêu, quế… là những loại gia vị, thực phẩm người bệnh zona cần tránh vì dễ gây kích ứng, đặc biệt với làn da đang có vết thương có sẵn. Khi ăn các loại thực phẩm này, người bệnh thường cảm thấy ngứa ngáy và khó chịu hơn.
Phần lớn những thực phẩm đông lạnh,, đồ hộp chế biến sẵn,… thường sử dụng chất bảo quản, làm mất những thành phần dinh dưỡng vốn có của thực phẩm. Khiến bạn mất cân bằng dinh dưỡng, giảm sức đề kháng, tạo điều kiện thuận lợi cho zona phát triển.
Ngay cả khi bạn không mắc bệnh zona cũng cần hạn chế các loại đồ uống này. Bởi đồ uống có cồn sẽ khiến suy giảm hệ miễn dịch, ngoài ra khả năng chuyển hóa và đào thải chất độc của gan cũng sẽ giảm sút, tạo điều kiện thuận lợi cho virus phát triển và lây lan đến các bộ phận khác trong cơ thể. (2)
Ngoài những thực phẩm cần tránh, người bệnh zona cần lưu ý trong sinh hoạt hàng ngày, để mau chóng bình phục, quay trở lại cuộc sống thường nhật.
Theo kinh nghiệm dân gian, người bệnh có thể dùng đậu xanh đắp lên vùng da nổi mụn nước zona. Tuy nhiên, cách này không có tác dụng tiêu diệt virus, mặt khác còn tăng nguy cơ gây loét, kích ứng da, nhiễm trùng và để lại sẹo, vì khi nhai, vi khuẩn trong nước bọt sẽ xâm nhập và làm nặng thêm, gây nhiễm trùng những mụn nước trong bệnh zona.
Nhiều người vẫn quan niệm bị zona hạn chế tắm, ra gió càng nhiều càng tốt. Tuy nhiên, việc này thiếu cơ sở khoa học, vì người bệnh cần vệ sinh da sạch sẽ. Nếu không tắm lâu ngày, lớp da chết sẽ tích tụ, tạo môi trường thuận lợi cho vi khuẩn hoạt động. Ngoài ra, người bệnh mặc áo quần rộng rãi, thoáng mát để tránh cọ xát vào da làm vỡ mụn nước zona.
Những mụn nước zona khiến người bệnh cảm giác ngứa, khó chịu, chỉ muốn gãi. Tuy nhiên, việc gãi mạnh khiến vỡ mụn nước, làm tăng nguy cơ bị nhiễm trùng, do đó bạn không chà xát mạnh, gãi ngứa.
Tùy mỗi cơ địa, tuỳ tình trạng da ở mỗi giai đoạn, bác sĩ sẽ chỉ định bôi thuốc phù hợp. Bạn không tự ý bôi thuốc khi chưa tham khảo ý kiến bác sĩ. Tốt nhất nên đến bệnh viện có chuyên khoa da liễu để được khám, chẩn đoán chính xác.
Bên cạnh những kiêng cữ trong ăn uống và sinh hoạt. Người bệnh cần lưu ý những điều sau đây để tránh lây bệnh cho người xung quanh:
Bài viết liên quan: Zona thần kinh có lây không? Lây qua đường nào phổ biến?
Người bệnh nên chú ý bổ sung những thực phẩm có hàm lượng kẽm, lysine, vitamin C, B6, B12 cao trong chế độ ăn hằng ngày để hỗ trợ quá trình điều trị, giúp vết thương nhanh lành hơn.
Thịt, cá, trứng, sữa,… sẽ rất tốt cho người bệnh zona, bởi chứa rất nhiều lysine, thành phần lysine có trong thực phẩm trên giúp ức chế sự tăng trưởng của virus VZV. Ngoài ra, người bệnh tăng cường sức đề kháng để nhanh chóng khỏi bệnh.
Đây là sự lựa chọn tiếp theo dành cho người mắc bệnh zona thần kinh. Những thực phẩm này có tác dụng tăng khả năng miễn dịch, chống lại vi khuẩn, virus gây bệnh, tái tạo da nhờ khả năng chống viêm và oxy hóa. (3)
Để đạt kết quả tốt nhất trong điều trị zona thần kinh, tự chăm sóc tại nhà cần lưu ý những vấn đề sau:
Người bị Zona thần kinh nên đến gặp bác sĩ sớm ngay khi có những biểu hiện của bệnh vì thuốc kháng virus hiệu quả nhất trong 72 giờ đầu giúp kiểm soát bệnh, hạn chế độ nặng và giảm tần suất tái phát bệnh.
Các biện pháp phòng bệnh zona thần kinh hiệu quả:
Trên đây là những kiến thức phần nào giải đáp thắc mắc của nhiều độc giả về câu hỏi zona thần kinh kiêng gì. Bạn nên đi thăm khám sớm khi có triệu chứng zona thần kinh để điều trị, mang lại kết quả điều trị tốt nhất.
Link nội dung: https://mozart.edu.vn/bi-zona-co-kieng-nuoc-khong-a24359.html